مسجد جامع ساوه
طرح اوليه مسجد جامع مشتمل بريك حياط مستطيل شكل به ابعاد 44*36 متر است كه گرداگرد حياط را شبستانهاي ستوندار گلي و خشتي فراگرفته ، شبستانهاي مسجد داراي حجرههاي متعددي است كه سقف آنها روي ستونهاي بزرگ چهارضلعي به ضخامت 20/2*10/2متر وبه ارتفاع حدود سه متر استوار شدهاند ، طاقهاي خشتي روي ستونها هلالي شكل مي باشند وخشتهاي بكار رفته براي ساخت چنين طاقهااز نظر اندازه غيرمعمول بوده بطوريكه ابعاد آنها بالغ بر 40*40*10 سانتي متر مي شود. قديمترين بخش مسجد جامع ساوه همانا شبستانهاي گلي و خشتي آن است كه متعلق به دوره پيش از سلجوقي مي باشند.امادر دوره سلجوقي و ايلخاني تغييرات عمدهاي درشكل معماري اين مسجد صورت مي گيرد .عنصر خشت جاي خود را به آجر مي دهد و از گچ به ميزان بسيار جهت ايجاد تزئينات استفاده مي شود . پيداشدن يك محراب گچي زيبا وارزشمند در حين كاوشهاي باستانشناسي در ضلع شمالي مسجد و نيز وجود تعدادي محرابهاي گچي درقسمت جنوبي مسجد ،بيانگر سليقه و ذوق هنرمندان گچبر مي باشد. درضلع غربي ،ايوان بزرگي ديده مي شود كه طول وارتفاع آن بايكديگر تقريبا"برابر است اين ايوان باارتفاع 70/16 ، طول 80/16 وعرض 11 متر بناگرديده و در تمام سطح ديوارها و در لابلاي بند آجرهاي آن زينتهاي گچي فراواني به چشم مي خورد كه مشتمل بركلمه الله ،محمد،علي ،گل و برگ و نقوش هندسي است . در ضلع جنوبي مسجد ،گنبد خانه بزرگ آن وجود دارد ،اين گنبد از نوع دوپوش جدا از يكديگر است .ارتفاع پوش اول به 17 متر و پوش دوم به حدود 24 متر مي رسد كه پوش دوم با كاشيكاريهاي رنگارنگ تزئين شده است .درون گنبد خانه يك محراب گچبري شده وجود دارد كه بانقشهايي مانند برگ ،گل و بوته زينت يافته ،در حاشيه محراب ،آيات قرآن من جمله بخشي از سوره جمعه ديده مي شود. بيرون از محوطه مسجد در گوشه شمال شرقي مناره آجري ديده مي شود كه از دوره سلجوقي است و از نظر پارهاي تزئينات ظريف آجري شبيه به مناره مسجد جامع سمنان است ،اين منار تابلندي حدود 4 متر توپر ساخته شده ،اماازاين ارتفاع به بالا تو خالي بوده و داراي يك راه پله پيچدار است كه به انتهاي مناره ختم مي شود، ارتفاع منار به 30/15 متر مي رسد. بي ترديد مجموعه مسجد جامع ساوه يكي از جالبترين هنر معماري در دوره اسلامي است كه شناخت و آشنايي با زواياي گوناگون آن هميشه براي پژوهشگران و علاقمندان به معماري ايراني تازگي خواهد داشت
منبع : سایت بنیاد اندیشه اسلامی
+ نوشته شده توسط صباح در پنجشنبه 7 اردیبهشت1385 و ساعت
10:6 قبل از ظهر |
